Cặp kình địch Brighton và Crystal Palace sẽ lại chạm trán vào Chủ nhật tại sân American Express. Nhưng ít ai để ý rằng hai câu lạc bộ này thuộc số rất ít ở Premier League.
Trong 20 đội bóng Premier League, chỉ có 4 đội do những người đã ủng hộ đội bóng từ nhỏ cầm lái. Brighton là một trong số đó, Crystal Palace cũng vậy. Hai đội còn lại là Manchester United và Brentford.
Tầm nhìn dài hạn của hai "người nhà"
Tony Bloom giữ cương vị chủ tịch kiêm cổ đông lớn của Brighton từ năm 2009, ông là cổ động viên Brighton từ nhỏ. Steve Parish nắm quyền ở Crystal Palace từ năm 2010, cũng là một người ủng hộ trọn đời. Dù những năm gần đây cổ phần của Parish bị pha loãng xuống còn khoảng 10%, ông vẫn phụ trách công việc thường ngày tại Selhurst Park.
Dưới thời Bloom và Parish, cả hai câu lạc bộ đều bước vào giai đoạn thành công nhất trong lịch sử của mình. Sự thù địch bất thường giữa hai đội có thể truy về thập niên 70 của thế kỷ trước, hai bên chẳng có chút thiện cảm nào với nhau.
Nhưng gác lại sự thù địch, Brighton và Crystal Palace đều có lý do để nể phục thành tựu của đối phương. Nếu bạn gặp các cổ động viên của họ vào một lúc yên tĩnh, thậm chí có thể nhận ra một chút ghen tị.
Brighton: Cỗ máy ổn định vận hành bằng thuật toán
Brighton thu hút người hâm mộ từ khắp nơi. Dù liên tục mất đi những cầu thủ quan trọng nhất, họ vẫn có bốn trong năm mùa giải gần nhất đứng ở nửa trên bảng xếp hạng Premier League.
Những năm gần đây, Brighton buộc phải bán Mac Allister, Cucurella, Caicedo, Joao Pedro và Baleba, nhưng vẫn không ngừng mạnh lên. Việc câu lạc bộ ứng dụng phân tích dữ liệu tiên tiến đã giúp đoàn quân Mòng biển xây dựng đội hình đa dạng nhất nước Anh. Trong trận thắng đậm Coventry City 5-0 tháng trước, họ tung ra 15 cầu thủ ngoài sân đến từ 15 quốc gia khác nhau, phá kỷ lục Premier League.
Brighton không chỉ thay cầu thủ mà không hụt hơi, thay huấn luyện viên cũng vậy. Vài tuần sau khi mùa giải 2022/23 khởi tranh, Chelsea đã lôi kéo Graham Potter. Không sao cả: Roberto De Zerbi tiếp quản, dẫn dắt đội cán đích thứ sáu, lập thứ hạng tốt nhất lịch sử câu lạc bộ. Ông rời đi năm 2024, và dù mùa trước có một giai đoạn khó khăn, Fabian Hürzeler đã chứng minh mình là người kế nhiệm xứng đáng. Bạn thậm chí sẽ nghi ngờ rằng Brighton đã sớm chuẩn bị sẵn một danh sách ứng viên nếu nhà cầm quân người Đức ra đi.
Nếu nói sự trỗi dậy của Brighton giống như sản phẩm được thiết kế tỉ mỉ, được mài giũa bởi thuật toán tiên tiến và những quyết định lạnh lùng, thì cách làm của Crystal Palace hỗn loạn hơn. Brighton chưa sa thải huấn luyện viên giữa mùa kể từ năm 2014; còn Crystal Palace từ đó đến nay đã làm vậy năm lần.
Ở Selhurst Park, bạn dễ thấy các thương vụ vào ngày chốt hạ chuyển nhượng hơn. Khi Brighton bổ nhiệm De Zerbi và Hürzeler, họ dường như biết rõ mình muốn gì; còn Crystal Palace sau khi Oliver Glasner ra đi mùa hè này đã giăng lưới rộng hơn nhiều. Pierre Sage cuối cùng được bổ nhiệm, nhưng trước đó Crystal Palace đã xem xét Andoni Iraola, Frank Lampard và Thomas Frank - ba huấn luyện viên có phong cách hoàn toàn khác nhau.
Crystal Palace: Danh hiệu thiết thực hơn, nhưng hệ thống khó sao chép
Giống như đối thủ, Crystal Palace cũng từng đào được những viên ngọc trên thị trường chuyển nhượng. Họ kiếm lời từ Eze, Olise, Lacroix và Munoz, những người đều có đóng góp quan trọng cho Nam London. Guehi, Mateta và Adam Wharton cũng là những bản hợp đồng xuất sắc.
Tuy nhiên, tất cả những thương vụ này đều được thực hiện khi Dougie Freedman làm giám đốc thể thao. Kể từ khi ông sang Ả Rập Xê Út vào tháng 3 năm 2025, chất lượng tân binh của Crystal Palace trở nên thất thường hơn nhiều. Mô hình của Brighton vẫn tiếp tục sinh ra kết quả sau khi Chelsea lôi kéo những nhân sự chủ chốt, còn Crystal Palace lại khó tìm được người thay thế nhân vật quan trọng nhất ở hậu trường này. Tính liên tục của hệ thống mà Brighton gây dựng sẽ rất được hoan nghênh ở Selhurst Park.
Nhưng bài học không chỉ đi theo một chiều. Trong năm mùa giải gần nhất, Brighton có bốn mùa xếp trên Crystal Palace, thế nhưng người nhận về phần thưởng thiết thực hơn lại là Đại bàng. Từ tháng 5 năm 2025 đến tháng 5 năm 2026, Crystal Palace dưới thời Glasner đã giành ba danh hiệu: FA Cup, t